Woensdagavond 19 maart in de Vriesman dojo te Amsterdam was een stage van Yasuno Shihan. Een Japanse leraar uit Tokyo die in de hombu dojo lesgeeft aan de Yudansha class. Yasuno beoefent het aikido sinds 1967 en heeft er dus al een paar jaartjes op zitten. Achtste dan – is hij inmiddels. Het was een stage ‘op uitnodiging’ en daarmee een hele eer om daar aanwezig te mogen zijn. Vooraf hoorde ik dat hij op een vorige stage vreselijk boos was geworden omdat de mensen aan de kant niet in seiza zaten. Dat zet de gemoederen op scherp. Ons was gevraagd om ruim op tijd aanwezig te zijn en een kwartier van tevoren al in pak op de mat te staan. Ik had een flinke file verwacht en dus vroeg uit Woerden vertrokken. Na de aikido kinderlessen snel even kort overdragen voor de volgende lesgroepen aan Bas, omgekleed en gauw op weg. Onderweg daarnaar toe mijn boterhammen opgepeuzeld.

Afijn, er was geen enkele file dus ik was ruim op tijd. Om 19:30 kwam Yasuno binnen en begroette ons hartelijk met een buiging en mijn hand in zijn twee handen. Veel Japans heen en weer gepraat met Satomi, waar ik natuurlijk niets van begreep, maar voelde wel dat hij in een goed humeur was. Iedereen zat keurig om 19:45 op een rij in seiza stil te wachten op Yasuno. Toen hij binnenkwam liep hij rustig naar de kamiza, pakte het zwaard en begon daar op zijn gemakje mee te oefenen. Alsof er niemand in de zaal zat. Het zwaard achter de band van zijn hakama, trok hij het er een paar keer snel uit en zwaaide met het zwaard: tsjoep, tsjoep, was alles wat je hoorde in de zaal. Bewonderenswaardig hoe hij daar zo gemakkelijk stond te oefenen in zijn eentje. Satomi zou de toelichting van Yasuno voor ons vertalen naar het Engels. Wilko vroeg vooraf of wij rekening wilde houden met de etiquette, waarvan de voornaamste waren: niet met je armen over elkaar als de leraar iets aan het uitleggen is en keurig in seiza blijven zitten.

Na de begroeting sprak hij luid en duidelijk de zaal toe. Een tenger persoon, niet groot, maar hij stond als een huis. Veel positieve uitstraling, vitaliteit en een bepaald gemak in zijn aanwezigheid. ‘Satomi is klein, ik ben ook klein, maar ik kan met ieder van jullie werken’ – spreekt hij. ‘Jullie zijn groot, maar dat maak voor mij niet uit. Vandaag gaan we het hebben over de interne centrum lijn. Het werken van je eigen centrum, naar het centrum van je partner. Er is een contactpunt dat er tussen zit en daar moet je jouw ogen juist niet op richten. Kijk om je heen en werk met je centrum.’ Hij pakt een grote gast en duwt hem na de pakking met grote bedaardheid van hem af… pffffffft, hoor je de uke als geluid maken. De impact van de handeling is dus een stuk heftiger dan dat het je als kijker aan de buitenkant doet vermoeden. Dan mogen we dit met elkaar oefenen. Natuurlijk gebruik je dan als eerste weer flink wat spierkracht en je gewicht om hetzelfde effect bij je uke te bewerkstelligen.

Dan legt hij opnieuw iets uit voor de klas. Vanuit de aanval katatedori verplaatst hij het contact punt naar buiten en gaat met zijn eigen buik richting die van de partner. Weer dat geluid. Het heeft dus niets met kracht te maken?! Op dit soort momenten zet ik dan mijn innerlijke weerstand even opzij en doe gewoon precies even wat er gevraagd wordt. Ook al begrijpt mijn hoofd niets van de logica van de oefening. Heel apart, mijn uke maakt ineens dezelfde soort geluiden – en ik heb het gevoel dat ik nagenoeg niets doe. Het voelt alsof een olifant je even opzij duwt omdat hij er even langs wil. Wonderbaarlijk het effect. Van Wilko had ik wel eens gehoord dat je na je zesde dan iets unieks ontwikkelt wat speciaal bij je eigen lichaam past, iets wat waarschijnlijk alleen jij kunt. Dit was dus Yasuno zijn ‘ding’. We hebben twee uur non-stop gewerkt vanuit katatedori en chudan tsuki met dit soort werk.

Yasuno had het van tevoren al aangekondigd dat het een zware stage zou worden. Het was ook een soort sandan-plus ervaring. Zonder dat we nu met ons lichaam heel veel bewegingen hebben gemaakt, was het behoorlijk intensief om steeds met die druk te moeten omgaan. Aan de andere kant was het als tori heerlijk werken: super licht als je de juiste richting en houding had. Yasuno liet de aanval steeds letterlijk vallen naar de grond en van daaruit werkt hij direct naar het centrum van de partner. Mooie adviezen gaf hij tussendoor over de positie en richting van de handen. ‘If you take wrong direction your power works only as a brake. Use your power to accelerate.’ Klopt als een bus, want je zet jezelf direct vast bij de verkeerde richting. Zakken en lichtheid zoeken, is dan het motto om de juiste richting te vinden. Een aparte stage en veel geleerd! Klik hier een kort beeld van Yasuno zijn stijl.