Dit weekend was er een seminar van Christian Tisser (achtste dan) in Amsterdam in de Pijp. Hele grote tatami van wel 300 matten hoorde ik toen ik aankwam. Gisteren waren er al diverse leden van Aikido Groene Hart geweest, vandaag waren er ook weer een aantal. Het was raar klam weer: zonder iets te doen, brak het zweet je haast al uit. We begonnen direct met katate dori kokyu nage. “Slowly,” om in te komen… Daar volgden al snel diverse andere vormen weer uit. Het scheen iets minder druk te zijn dan gisteren, wat prettig was want er werd veel gerold op deze stage, daar waren we al snel achter. Dan wat technischer: katadori menuchi kote geashi. Tissier legt de hele zaal stil en vraagt om wat specifieke aandacht voor deze techniek. “Je moet tegenover de ander gaan staan met je buik. Het is ook niet zo vrijblijvend als vele van jullie doen. Je kan niet zomaar omhoog na deze eerste wending om de kote gaeshi te pakken, dan komt die ander zo binnen bij je. In de eerste instantie is het belangrijk om laag te blijven, maar daarna is het nog prominenter van belang om de hand naar je linker knie te sturen; dán kan die ander namelijk niet binnenkomen omdat de centrum lijn bezet is. Daarna weer een tenkan om de klem in te zetten.” Christian kan dit soort technische details als geen ander uitleggen. Ook voor als uke de hand naar de buik gaat duwen, dan heeft hij een antwoord: “dan loopt de hand vanuit de pink vlak voor de buik langs en ga je automatisch naar irimi nage.”

Dan een voor mij nieuwe uitvoering van een techniek: ryokata dori ude kime nage. As je wordt vastgepakt, dan steek je schuin een uitgestrekte hand onder de arm van uke en maakt een tenkan. Super eenvoudig en heel doeltreffend. Helemaal als je je buik laat zakken is het effect als uke heel verrassend. Dan haast dezelfde techniek maar een iets andere entree. Tissier stap nu in en maakt een soort uppercut, draait zijn heup de andere kant op. Hij verplaatst zijn voeten niet. Dan laat hij zijn achterste knie op de grond zakken en de uke vliegt er over hem heen. Het is wel even zoeken met mijn nieuwe partner op de mat. Maar ook dit is een zeer fraaie techniek. Christian: “Elke techniek heeft je iets te leren. Je moet altijd zoeken wat dat is in de techniek.” Hij vraagt een jonge vrouw voor de klas die kordaat en enthousiast op hem afloopt. “Stop,” zegt Tissier en steekt ook zijn hand op. “Als je jouw tempo verhoogt, dan schakel ik ook naar een hogere energieniveau en dat wil je niet. Bovendien vergeet ik wat ik moet uitleggen en dat is niet handig.” Er wordt hardop gelachen in de zaal. Wel een mooi punt maakt hij hier trouwens voor ons. Een aantal maal dit seminar laat hij vallen hoeveel keer hij per dag bezig is met aikido, niet eens zozeer met technieken maar door er vanuit de filosofie over denken. Hij buigt voorover en laat iemand op zijn schouders duwen. “Het is hoe je opstaat, dat is belangrijk.” Vanuit zijn rug, lukt het niet, maar vanuit zijn benen met een iets holle rug wel. “Dat moet je altijd doen,” geeft deze leraar ons mee.

Na een korte pauze, gaan we verder met een enorm aantal varianten op uchi en soto kaiten nage. Het gemak waar deze achtste dan docent met zijn ukes omgaat voor de klas is een genot om naar te kijken. Eerst steekt hij zijn hand recht naar het gezicht van uke en neemt de pakhand mee naar beneden. Soto kaiten nage. Dan komt hij iets in en veegt met zijn binnenste hand de nek van uke omlaag. Soto kaiten nage. Dan maakt hij een cirkelachtige beweging met de hand die gepakt is en maakt een soort slag naar de nek van uke; omdat de hand nog vast zit moet uke rollen. Soto kaiten nage. Dan laat hij de hand helemaal vallen en trekt deze naar zijn knie. Oefff, kreunt de uke voor de klas. Soto kaiten nage. We mogen het ook gaan proberen. Dan naar uchi kaiten nage. Christian: “Je moet voorbij het probleem denken. Niet door het uit de weg te gaan. Dan komt het weer terug. Maar het laten passeren, alsof het er niet is. De geest gaat dan voor het lichaam uit. Andersom loop je vast. Het is net als met lopen. Je denkt niet na voor je het ene been voor de ander zet. De mind is altijd al bij de volgende stap, anders gaat het te langzaam.” Dan een gedetailleerde uitleg over uchi kaiten met  het ronddraaien en binnenkomen. Ik zie ineens dat hij na de tenkan de andere hand naar zijn buik trekt en rechtop blijft. “Ik ben nu de as geworden,” zegt hij. De andere hand omhoog en hij kan er zo onderdoor. Heerlijke stage!