Het gaat niet om de handeling, maar hoe je die vult. Waarom doe je de dingen? Hoe zit dat? Wat is motivatie je eigenlijk? Diepzinnige vragen op zaterdagmiddag 2 juli om een uur of drie. Het is druk in de dojo van Marc Jongsten op deze rare dag. ‘s Morgens stortregen, dan weer super warm in de zon. Het wisselt maar af. Het lijkt wel of de zomer er niet doorheen wil komen dit jaar. We starten met ryotedori tenchi nage. ‘Samengaan in aandacht,’ licht de stagedocent ons toe. ‘Het opnemen van de partner in de beweging. Het is goed als de ander zijn gewicht in de actie geeft, dan kun je checken of je werkelijk frictieloos werkt. We hebben allemaal de neiging om veel te veel te doen. Je moet juist even niet scherp zijn. Dan pas kun je voelen. De zintuigen het over laten nemen. Vergeten hoe het precies moet. Ontmoeten. Het uitgangspunt is dat de uke naar jou toe komt.’ Als Marc zich verplaatst, dan volgt de uke voor de klas Louis hem automatisch. ‘Zo is het altijd,’ zegt Marc. Marc loopt weg. Ver weg naar de andere kant van de dojo. Louis zegt tegen ons: ‘Hij bekijkt het maar!’ Er wordt hard gelachen in de dojo. Dan schakelt Marc naar een toelichting van de assen. Direct weer serieus. ‘Als je een lijn trekt door onze lichamen met een as boven ons hoofd en we staan allebei schuin voorover, wie domineert dan de situatie?’ Een mooie vraag. Het is stil en men wacht het antwoord af. ‘Van niemand.’ We moeten rechtop in de actie en in contact komen met elkaar.

We draaien lange tijd achter elkaar door. Best wel lekker eigenlijk. Non-stop. Even een korte groet alleen om de wissel aan te geven. Wisselen van partner en gelijk weer een lange tijd door. Weer voor de klas met een uke. Marc heeft een hand hoog in de lucht en de andere hand is laag. ‘Als je wilt weten wie de baas is, moet je eigenlijk antwoord kunnen geven op wiens neus het eerste geraakt gaat worden. De onderlinge verstandhoudingen tussen uke en tori zijn in dit geval helder (geknik van de uke voor de klas). Het begint eigenlijk al voor het contact. De hand zit op de lijn tussen uke en tori en creëert een situatie van verplicht contact. Als de ander loslaat, krijgt hij een klap voor zijn kaak. Hierdoor kan ik voor geweldloosheid kiezen. Dat is wat wij doen.’ Tijdens het langere doortrainen, wordt het langzaam wat stiller in de dojo. Het geroezemoes neemt wat af. Dat is prettig om te merken. Na een korte drinkpauze schakelen we naar een andere techniek: katatedori sokumen irimi nage. Marc etaleert voor de klas het gevaar van de twee handen. Een in de lucht en de ander richting de buik van uke. Alsof hij een grote bel lucht tussen zijn armen houdt. Ietsjes later vraagt hij een beginnende aikidoka voor de klas en refereert naar het ding-dong effect. Huh, ding-dong? Niemand weet waar hij het over heeft. Als de jonge aikidoka het moet voordoen, wappert Marc de lage hand heen en weer en roept: ‘ding-dong’. Hard gelach door de gelederen op de mat. Dat zal deze dame inderdaad niet snel vergeten, deze stage.

Aan het einde van de stage zijn nog de hogere kyu-graden examens en de dan-graden passages. Maar eerst nog even de uitreiking van de diploma’s die zijn binnengekomen. Rob Heijna (shodan), Martijn Bakker (nidan) en Dmitry Kann (shodan) krijgen hun certificaat uitgereikt. De vorige ronde behaalden zij hun examen. Een luid applaus. Ramon van Aikido Groene Hart gaat op voor zijn shodan. Hij geeft een prima performance. Daar achteraan twee nidan kandidaten van onze vereniging. De ‘moments’ of fame worden vanwege de tijd wat ingekort door de examens tegelijk af te laten nemen. Om het goed te maken, krijgen ze extra technieken waarmee ze ruimschoots gecompenseerd worden. Richard en Ron gaan in hun jonge enthousiasme net even iets te snel na een tijdje. Marc reageert erop door aan te geven dat ruimte niets te maken heeft met snelheid. Het gaat ook om waardigheid, roept hij de kandidaten toe. Na een korte knik hier en daar weer in het examen. Dat heeft geholpen. Beide kandidaten zetten een keurig ouderwets nidan examen neer. Licht en ruim. In het nawoord krijgt Ramon het compliment dat het er technisch prima uitzag. Bij Richard en Ron de plenaire toelichting dat het een passage was waar je liever niet tussen wil komen: een draaiende molen. Gefeliciteerd Ramon, Richard en Ron met jullie nieuwe dan-graad!